Trần Văn Dũng
Trường Đại học Tài chính - Marketing
Từ khóa:  
ESG; quản trị khí hậu tích hợp; rủi ro khí hậu; tài chính bền vững; Việt Nam
Tóm tắt
Nghiên cứu này xây dựng một khung quản trị khí hậu tích hợp nhằm phân tích cách thức các hệ thống tài chính, thể chế và thị trường có thể được hài hòa hóa một cách hiệu quả để quản lý rủi ro khí hậu và thúc đẩy tài chính bền vững tại Việt Nam. Dựa trên nền tảng lý thuyết của kinh tế học thể chế, lý thuyết rủi ro hệ thống và tài chính bền vững, bài viết tiếp cận theo hướng liên ngành, kết hợp phân tích pháp lý theo phương pháp giáo điều (doctrinal legal analysis) với bằng chứng so sánh quốc tế. Kết quả nghiên cứu cho thấy cách tiếp cận hiện nay của Việt Nam mới chỉ đạt mức tích hợp từng phần, chưa hình thành được sự kết nối mang tính hệ thống, từ đó dẫn đến tín hiệu thị trường còn yếu, cơ chế định giá rủi ro khí hậu chưa đầy đủ và việc phân bổ nguồn vốn xanh còn kém hiệu quả. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một lộ trình tích hợp gồm ba giai đoạn: (i) chuẩn hóa thể chế và dữ liệu ESG; (ii) phát triển hệ sinh thái tài chính phù hợp với mục tiêu khí hậu; và (iii) vận hành đầy đủ thị trường carbon gắn với cơ chế định giá rủi ro tích hợp. Bài viết đóng góp bằng việc phát triển cách tiếp cận dựa trên hệ thống đối với quản trị khí hậu tích hợp, nhấn mạnh tính phụ thuộc lẫn nhau giữa khuôn khổ pháp lý, hệ thống tài chính và cơ chế thị trường. Đồng thời, nghiên cứu cung cấp các hàm ý chính sách có giá trị thực tiễn nhằm tăng cường sự phối hợp giữa các trụ cột này, qua đó nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế và hỗ trợ quá trình chuyển đổi dài hạn của Việt Nam theo hướng phát triển bền vững.
Tài liệu tham khảo
1. Battiston, S., Mandel, A., Monasterolo, I., Schütze, F., & Visentin, G. (2017). A climate stress-test of the financial system. Nature Climate Change, 7(4), 283–288;
2. Berg, F., Kölbel, J. F., & Rigobon, R. (2022). Aggregate confusion: The divergence of ESG ratings. Review of Financial Studies, 35(11), 5313–5349;
3. Bolton, P., & Kacperczyk, M. (2021). Do investors care about carbon risk? Journal of Financial Economics, 142(2), 517–549;
4. Calel, R., & Dechezleprêtre, A. (2016). Environmental policy and directed technological change: Evidence from the European carbon market. Review of Economics and Statistics, 98(1), 173–191;
5. Campiglio, E., Dafermos, Y., Monnin, P., Ryan-Collins, J., Schotten, G., & Tanaka, M. (2018). Climate change challenges for central banks and financial regulators. Ecological Economics, 152, 219–229;
6. Cấn Văn Lực. (2024). Phát biểu tại Diễn đàn “Hiện thực hóa Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh tại Việt Nam: Thúc đẩy dòng vốn xanh”, Hà Nội, ngày 10 tháng 9 năm 2024;
7. Dietz, S., Bowen, A., Dixon, C., & Gradwell, P. (2016). “Climate value at risk” of global financial assets. Nature Climate Change, 6(7), 676–679;
8. European Commission. (2023). The European Green Deal;
9. Friede, G., Busch, T., & Bassen, A. (2015). ESG and financial performance: Aggregated evidence from more than 2000 empirical studies. Journal of Sustainable Finance & Investment, 5(4), 210–233;
10. International Finance Corporation (IFC). (2023). Green finance opportunities in emerging markets;
11. Krueger, P., Sautner, Z., & Starks, L. T. (2020). The importance of climate risks for institutional investors. Review of Financial Studies, 33(3), 1067–1111;
12. Network for Greening the Financial System (NGFS). (2023). Climate-related financial risks: A guide for supervisors;
13. Ng, A. W., & Tao, L. (2020). Bond financing for renewable energy in Asia. Energy Policy, 95, 509–517;
14. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2024). Báo cáo về tình hình tín dụng xanh và quản lý rủi ro môi trường - xã hội trong hoạt động cấp tín dụng. Hà Nội: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam;
15. Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2024). ESG investing and climate transition;
16. People’s Bank of China. (2024). Statistical report on green loans in 2023. Beijing, China: People’s Bank of China;
17. Quốc hội. (2020). Luật Bảo vệ môi trường số 72/2020/QH14, ngày 17 tháng 11 năm 2020;
18. Quốc hội. (2024). Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, ngày 18 tháng 01 năm 2024;
19. Thủ tướng Chính phủ. (2021). Quyết định số 1658/QĐ-TTg về Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, ngày 01 tháng 10 năm 2021;
20. Thủ tướng Chính phủ. (2021). Quyết định số 942/QĐ-TTg về Chiến lược phát triển Chính phủ số, ngày 15 tháng 6 năm 2021;
21. World Bank. (2024). State and trends of carbon pricing 2024;
22. Zhang, T., Wang, X., & Liu, Q. (2023). Carbon markets and emissions reduction: Evidence from China. Journal of Cleaner Production, 412, 137298.